Vroege griepgolf door onbekend virus? dit vraagt het rivm nu van elke Nederlander

Het Europees Centrum voor ziektebescherming (ECDC) waarschuwt dat de griep dit jaar opvallend vroeg op gang komt. Er is een nieuwe griepvariant opgedoken die in labtests zorgwekkende signalen geeft. Het advies is om je vaccinatie niet te lang uit te stellen.

Meestal piekt de griep in Nederland pas na de feestdagen, maar dit jaar kan dat anders lopen. Waar begin dit jaar nog maar 1 op de 1.000 Nederlanders met griepklachten bij de huisarts kwam, ziet men in het Verenigd Koninkrijk nu al een duidelijke toename.

Dat stemt niet gerust, want Nederland volgt vaak snel op landen in West- en Zuid-Europa. Als het virus daar al flink circuleert, rolt het doorgaans snel door naar de rest van het continent.

Het RIVM benadrukt dat elke griepgolf net anders verloopt, al lijken de grote patronen vaak op elkaar. Volgens viroloog Adam Meijer van het RIVM is een vroege griepgolf dit jaar goed mogelijk. Als deze trend doorzet, kunnen we binnen enkele weken al een stijging in besmettingen zien, vertelde hij aan het Algemeen Dagblad. Dat zou zo’n drie tot vier weken eerder zijn dan normaal.

K-variant wint terrein in het buitenland

Naast die vroege stijging is er ook een nieuwe stam opgedoken: de k-variant. In Nederland duikt die nog weinig op, maar in andere landen verspreidt hij zich razendsnel. Uit tests blijkt dat het huidige Nederlandse griepvaccin deze specifieke variant maar beperkt afremt.

Die conclusie komt uit proeven met antistoffen van fretten, waartegen de k-variant slecht reageerde. Bij mensen kan het effect minder zwaar uitpakken. Je komt in je leven vaker met griep in aanraking dan dieren, waardoor je doorgaans een bredere afweer hebt.

De k-variant is een mutatie van het H3N2-virus en geeft vergelijkbare klachten. Vooral ouderen lijken kwetsbaarder, wat volgens experts kan zorgen voor meer ernstige ziektegevallen en mogelijk extra sterfgevallen.

Verband nog onzeker

Of deze nieuwe variant echt de reden is dat het griepseizoen eerder op gang komt, is volgens Meijer nog niet duidelijk. Het zou kunnen, maar op dit moment is dat niet met zekerheid te zeggen, aldus de onderzoeker.

Het RIVM roept, net als ieder jaar, kwetsbare groepen op om de griepprik te halen en ziet nu geen reden om extra waarschuwingen te geven rond de nieuwe variant. Meijer benadrukt dat de prik nog steeds zin heeft: bij volwassenen ligt de bescherming meestal rond de 30 tot 40 procent. Helemaal nul wordt het nooit, dus vaccineren blijft de moeite waard.