Even snel iets halen en afrekenen met een twintigje? Dat gaat tegenwoordig lang niet overal meer. Steeds meer zaken kiezen voor betalen met pinpas of telefoon. Vooral bij zelfscankassa’s, bij de pomp, in bioscopen en in het OV is contant betalen niet meer de standaard.
Toch is er iets geks aan de hand. Volgens De Nederlandsche Bank (DNB) blijft het aantal winkels waar je met cash terechtkunt vrij stabiel. Slechts zo’n 4 à 5 procent van de winkels is echt pin-only.
Als je echter regelmatig met contant geld betaalt, merk je dat het op bepaalde plekken flink lastiger is geworden.
Bij deze bekende namen kun je niet meer met cash terecht
KPN is een duidelijk voorbeeld. In de winkels van het telecombedrijf kun je al sinds 2017 niet meer met contant geld betalen.
KPN stapte destijds over op volledig pin-only. Veiligheid van medewerkers woog daarbij zwaar mee: zonder cash in de kassa is de kans op overvallen en diefstal kleiner.
Ook op andere plekken is contant betalen verdwenen of sterk ingeperkt.
Denk aan onbemande tankstations van ketens als Tango en TinQ. Daar reken je direct bij de pomp af met je betaalpas.
Omdat er geen personeel is om contant geld te verwerken, kun je er meestal niet met munten of briefgeld betalen.
Ook bij Albert Heijn kun je niet overal contant terecht
Supermarkten nemen over het algemeen nog wel contant aan. Er zijn alleen uitzonderingen.
Bij sommige Albert Heijn To Go-locaties met alleen zelfscankassa’s kun je uitsluitend elektronisch betalen.
In gewone supermarkten zie je bovendien steeds vaker zelfscanzones waar je alleen mag pinnen.
Dat betekent niet dat de hele winkel cash weigert. Bij een bemande kassa kun je vaak nog gewoon met munten en biljetten afrekenen.
Maar als er steeds meer zelfscankassa’s bijkomen en minder bemande kassa’s open zijn, wordt contant betalen in de praktijk lastiger.
Bioscopen en apotheken gaan vaker voor pin
Ook in de vrijetijdssector is pinnen steeds meer de norm.
Bij bioscoopketens zoals Pathé wordt stevig ingezet op elektronisch betalen. Afhankelijk van de locatie en de apparatuur kan contant afrekenen beperkt zijn.
Als je gewend bent je kaartjes of snacks cash te betalen, kan dat dus tegenvallen.
Daarnaast stimuleren veel apotheken pinbetalingen of werken ze volledig elektronisch.
Redenen zijn onder andere veiligheid, snelheid en het verminderen van contant geld in de kassa.
Het beleid verschilt per apotheek. Check daarom vooraf welke betaalopties er zijn.
In bus en tram is cash al jaren weg
Reis je met het OV, dan heb je vast gemerkt dat met contant geld betalen vrijwel nergens meer kan.
In veel bussen en trams kun je al jaren geen kaartje meer kopen met munten of biljetten.
Vervoerders hebben cash aan boord afgeschaft om chauffeurs veiliger te laten werken en om het instappen te versnellen.
Tegenwoordig check je meestal in en uit met een OV-chipkaart, je betaalpas of je telefoon.
Ook bij de trein is elektronisch betalen de standaard.
Wie geen betaalpas heeft of liever contant betaalt, moet soms meer voorbereiden. Op sommige stations kun je nog wel met cash een kaartje kopen, maar dat kan niet overal.
In parkeergarages wordt cash steeds schaarser
Parkeren gaat ook steeds digitaler.
Bij parkeergarages van bijvoorbeeld Q-Park staan op veel plekken betaalautomaten voor pinpas of telefoon.
Daarnaast kun je steeds vaker automatisch afrekenen via kentekenherkenning of een parkeerapp.
Handig voor automobilisten, want je hoeft niet meer naar de automaat te lopen.
Heb je alleen contant op zak, dan kun je bij sommige garages vastlopen.
Welke betaalmethoden je kunt gebruiken, verschilt per locatie.
Waarom willen bedrijven af van contant geld?
Bedrijven stappen om verschillende redenen over op pin-only.
Veiligheid is een belangrijke: als er geen cash in de lade ligt, is er minder te halen.
Bovendien kost het verwerken van contant geld tijd en geld.
Medewerkers moeten wisselgeld klaar hebben, kassa’s tellen en contant afstorten.
Bij elektronisch betalen gaat dat grotendeels automatisch.
Bij zelfscankassa’s is pinnen ook praktischer. Er zijn dan geen aparte systemen nodig voor het accepteren en teruggeven van munten en biljetten.
Voor bedrijven is pin-only daardoor vaak eenvoudiger.
Maar niet iedereen juicht die ontwikkeling toe.
Waarom blijft contant geld belangrijk?
Hoewel veel Nederlanders met pas of telefoon betalen, blijft cash voor een deel van de bevolking belangrijk.
Denk aan ouderen die minder handig zijn met digitale middelen.
Ook mensen die moeite hebben met online bankieren, geen geschikte betaalpas hebben of bewust hun uitgaven met contant geld willen plannen, zijn afhankelijk van cash.
Bijkomend voordeel: je kunt betalen zonder directe elektronische transactie.
Bij storingen in het betalingsverkeer is contant bovendien een bruikbaar vangnet.
Daarom benadrukt De Nederlandsche Bank het belang van een goed werkend contantgeldsysteem.
Maar 4 tot 5 procent van de winkels is volledig pin-only
Ondanks alle voorbeelden van plekken waar je niet met cash terechtkunt, schetsen de DNB-cijfers een genuanceerder beeld.
De meeste Nederlandse winkels accepteren nog steeds contant geld.
Slechts zo’n 4 à 5 procent is echt pin-only.
Dat betekent dat je bij ongeveer 95 tot 96 procent nog met munten en biljetten kunt betalen.
Volgens DNB blijft de acceptatie van cash daarmee redelijk stabiel.
Toch zegt dat niet alles.
Een winkel kan officieel contant accepteren, terwijl een groot deel van de kassa’s alleen pinbetalingen toelaat.
Daarnaast zijn er sectoren buiten de klassieke detailhandel waar cash veel minder gebruikelijk is.
Daardoor kan het voor jou voelen alsof contant geld sneller verdwijnt dan de landelijke winkelcijfers laten zien.
Mag een winkel cash weigeren?
In Nederland is er op dit moment geen landelijk verbod op contant geld in winkels.
Dat betekent niet dat elke winkel verplicht is alle contante betalingen aan te nemen.
Binnen de huidige regels mogen bedrijven in veel gevallen zelf bepalen welke betaalmiddelen ze accepteren, zolang ze dat duidelijk communiceren.
Wel wordt er politiek gekeken naar regels om contant betalen beter te borgen.
De vraag is daarbij hoe iedereen toegang houdt tot essentiële producten en diensten als je niet elektronisch kunt of wilt betalen.
Het onderwerp raakt dus aan een bredere discussie over toegankelijkheid en de toekomst van betalen.
Verdwijnt contant geld uiteindelijk helemaal?
Voorlopig verdwijnt contant geld niet uit Nederland.
De meeste winkels nemen nog steeds munten en biljetten aan.
Wel is duidelijk dat elektronisch betalen op steeds meer plekken de norm is.
Bij onbemande locaties, zelfscankassa’s, parkeergarages en in het OV zie je dat al duidelijk.
De grote uitdaging is zorgen dat betalen voor iedereen toegankelijk blijft.
Want ook al is pinnen voor veel mensen snel en makkelijk, er zijn ook Nederlanders die liever of noodgedwongen met cash betalen.
DNB-cijfers laten zien dat contant betalen in winkels nog lang niet weg is. Maar ga je alleen met munten en biljetten op pad, dan kun je steeds vaker voor verrassingen komen te staan.
Hoe reken jij meestal af in de winkel? Betaal je nog geregeld contant, of vrijwel altijd met je pas of telefoon?
