Nieuwe cijfers: vrouwen lopen in Nederland jaarlijks ruim €15.000 mis door de loonkloof

Nederland prijkt vaak bovenaan ranglijstjes voor welvaart en geluk. Maar er is één overzicht waar je die koppositie liever niet hebt. Binnen de Europese Unie is de kloof in jaarlijks inkomen tussen mannen en vrouwen nergens zo groot als hier.

Meer dan 15.000 euro verschil

Dat blijkt uit data van het Europees Instituut voor Gendergelijkheid (EIGE). Volgens het instituut ligt het mediane jaarinkomen van vrouwen in Nederland op 33.366 euro, terwijl mannen uitkomen op 48.437 euro. Dat is dus een gat van ruim 15.000 euro per jaar.

Hiermee voert Nederland de EU aan met de grootste inkomenskloof op jaarbasis.

Per uur lijkt het verschil beperkt

Toch betekent dit niet dat vrouwen per gewerkt uur veel minder betaald krijgen. Kijk je naar uurlonen, dan zit Nederland ongeveer op het Europese gemiddelde. Eurostat meldt dat vrouwen in 2024 per uur 11,2 procent minder verdienden dan mannen; in de hele EU was dat 11,1 procent.

Het grote verschil zit ‘m dus vooral niet in het uurloon, maar in het aantal uren dat er gewerkt wordt.

Deeltijdkampioen

Nederland is al jaren koploper in deeltijdwerk. Eurostat schat dat 60 procent of meer van de Nederlandse vrouwen parttime werkt. Dat is het hoogste aandeel in Europa. Bij mannen ligt dat percentage veel lager.

Veel vrouwen draaien drie of vier dagen per week, vaak al vanaf de geboorte van het eerste kind. Daarna schakelen ze lang niet altijd weer op naar meer uren, ook niet als de kinderen groter zijn.

Minder uren betekent minder jaarinkomen. En dat werkt door: ook bij het pensioen zijn de verschillen tussen mannen en vrouwen in Nederland fors.

Zorgtaken belanden vaker bij vrouwen

EIGE wijst ook op de verdeling van zorgtaken. Ongeveer 49 procent van de vrouwen in Nederland besteedt meer dan 35 uur per week aan de zorg voor kinderen. Bij mannen is dat 26 procent.

Daardoor ligt een groot deel van de zorg thuis nog steeds op het bordje van vrouwen. Dat helpt verklaren waarom zij minder uren werken, al spelen volgens het instituut ook andere factoren mee.

Bewuste keuze of knelpunt?

Over die vraag wordt al jaren gedebatteerd. Veel vrouwen kiezen bewust voor deeltijd om meer tijd voor het gezin te hebben. Anderen geven aan dat ze minder werken omdat kinderopvang duur is of omdat extra uren financieel nauwelijks lonen.

Vaststaat wel dat de gevolgen groot kunnen zijn. Met minder inkomen bouw je minder pensioen op en ben je na een scheiding sneller financieel kwetsbaar.

En nu?

De Europese Unie komt met nieuwe regels voor loontransparantie om de verschillen tussen mannen en vrouwen te verkleinen. Die gaan vooral over gelijk loon voor gelijk werk. Voor het grootste deel van de Nederlandse kloof — het aantal gewerkte uren — bieden ze maar deels een oplossing.