Ga je deze zomer naar de Belgische kust, hou dan met iets nieuws rekening. Er wordt opvallend vaker een kleine pieterman gezien, een giftige vis die zich graag ophoudt in ondiep kustwater.
Uit recent onderzoek van het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ) en de Universiteit Gent blijkt dat de soort tegenwoordig ongeveer 24 keer vaker voorkomt dan zo’n dertig jaar geleden. De opwarming van het zeewater speelt daarbij volgens de onderzoekers een grote rol.
Warmer water zet het zeeleven op z’n kop
Voor de studie zijn recente metingen naast data uit de jaren 90 gelegd. Daaruit blijkt dat de samenstelling van het zeeleven langs de Belgische kust flink is verschoven.
Heel wat bekende soorten gingen stevig achteruit: grijze garnalen namen met 78 procent af, strandkrabben met 88 procent, en ook haring, sprot en grondels worden nog maar zelden gezien.
Tegelijk rukken soorten die van warmte houden juist op. Behalve de kleine pieterman verschijnen jonge tarbotten, grieten en de Atlantische grijze zwemkrab steeds vaker in de tellingen.
Volgens bioloog Jan Seys lijken veel klassieke brandingbewoners het almaar warmere kustwater te vermijden.
Een van de giftigste vissen van de Noordzee
De kleine pieterman is niet groot, maar wel berucht: het is een van de giftigste vissen in de Noordzee. De stekels op de rugvin en bij de kieuwdeksels bevatten het gif. Stap je er per ongeluk op, dan kan dat een uitgesproken pijnlijke steek opleveren.
Typische klachten zijn:
- Een felle, branderige pijn die meteen opkomt.
- Zwelling en roodheid rond de plek.
- Soms een blauwachtige verkleuring van de huid.
- Pijn die uren kan aanhouden, soms langer dan een dag.
- Bij sommigen: misselijkheid, duizeligheid, zweten of hoofdpijn.
Voor gezonde volwassenen is zo’n steek meestal niet levensbedreigend, maar de pijn kan extreem zijn.
Wat te doen als je gestoken bent
Ben je geprikt door een kleine pieterman, handel dan snel:
- Check of er nog stekels in je huid zitten en verwijder die voorzichtig.
- Houd de plek 30 tot 90 minuten in zo warm mogelijk, nog net draaglijk water. Warmte maakt het gif minder actief, waardoor de pijn vaak afneemt.
- Reinig de wond goed en let de dagen erna op signalen van een infectie.
- Nodig? Neem een pijnstiller en schakel medische hulp in als de klachten heftig zijn of aanhouden.
Ga je de zee in, draag bij voorkeur waterschoenen en blijf alert, vooral in ondiep water waar de kleine pieterman zich graag in het zand verstopt.
Meer updates? Volg kijknieuws.nl.
